ਤੁਹਾਡੀ ਉਂਗਲ ਦੀ ਨੋਕ 'ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਇਹ ਨਿੱਕੀਆਂ ਜਿਹੀਆਂ ਸੰਰਚਨਾਵਾਂ 'ਓਸੀਕਲਜ਼' (ossicles) ਮਤਲਬ ਕੰਨ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਕਹਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਭਾਵੇਂ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੀੜੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਚੁੱਕੇ ਜਾਣ ਜਿੰਨੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਹੋਣ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੀ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਲਈ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
1.ਮੈਲੀਅਸ (malleus)
2.ਇੰਕਸ (incus)
3.ਸਟੇਪੀਜ਼ (stapes)
ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਟੇਪੀਜ਼ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਰਕਾਬ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) ਸਰੀਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਹੱਡੀ ਹੋਣ ਦਾ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਆਕਾਰ ਚਾਵਲ ਦੇ ਇੱਕ ਦਾਣੇ ਤੋਂ ਵੀ ਛੋਟਾ (ਲਗਭਗ 3 ਮਿਲੀਮੀਟਰ x 2.5 ਮਿਲੀਮੀਟਰ) ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਜਾਂ ਪੈਰ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਜੋ ਉਮਰ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਹ ਕੰਨ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਇਕਲੌਤੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਮੌਤ ਤੱਕ, ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦਾ ਵੀ ਵਾਧਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਇਹਨਾਂ ਦਾ ਕੰਮ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਨ ਦੇ ਪਰਦੇ (eardrum) ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨਾਂ (vibrations) ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਆਵਾਜ਼ ਤੁਹਾਡੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਕੰਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਹੱਡੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ ਦੀਆਂ ਤਰੰਗਾਂ ਦੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 20 ਗੁਣਾ ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਹੌਲੀ ਫੁਸਫੁਸਾਹਟ ਵੀ ਸੁਣ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋ।
ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈਟਿਨ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਆਏ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਆਕਾਰ ਨੂੰ ਬਾਖੂਬੀ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ:
ਮੈਲੀਅਸ (Malleus): ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਹਥੌੜਾ" (Hammer)।
ਇੰਕਸ (Incus): ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਨਿਹਾਈ" (Anvil - ਜਿਸ 'ਤੇ ਲੁਹਾਰ ਲੋਹਾ ਕੁੱਟਦਾ ਹੈ)।
ਸਟੇਪੀਜ਼ (Stapes): ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਰਕਾਬ" (Stirrup - ਜਿਸ 'ਤੇ ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਪੈਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ)।
ਹੈ ਨਾ ਕਮਾਲ ਦੀ ਗੱਲ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਗੱਲਬਾਤ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣਾ ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨ ਨੰਨ੍ਹੇ 'ਔਜ਼ਾਰਾਂ' 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਕ ਖੰਡ ਦੇ ਦਾਣੇ ਜਿੰਨੀ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਸਿਮਟੇ ਹੋਏ ਹਨ
0 Comments